Politika
Bu sayfa Politika haberleri ve piyasa analizlerini listeler. JrKripto'da bu kategorideki makaleleri, uzman görüşlerini ve güncellemeleri inceleyin. Kripto para piyasası trendleri ve gelişmeleri hakkında detaylı içeriklerle güncel kalın.
Haberler
Politika Haberleri
Politika Haberleri
Politika ile ilgili tüm makale ve haberlere göz atın. Politika hakkında en son haberler, analizler ve görüşler.
Fed Tutanakları Öncesi Bitcoin Hafif Geriledi
ABD Merkez Bankası (FED) bugün, Çarşamba günü TSİ 21.00’de 16-17 Haziran toplantısına ait tutanakları yayınlayacak. Eylül ayında bir faiz artışı bekleyenler için bu metin umduklarından daha az şey söyleyebilir.Başkan Kevin Warsh bu dönemde kendi faiz projeksiyonunu paylaşmadı. Toplantı sonrası açıklama yalnızca 130 kelimeden oluştu ve ileriye dönük yönlendirme tamamen kalktı. Geriye, komite içindeki tartışmaya dair elimizde kalan tek ayrıntılı kayıt olarak tutanaklar kaldı.Şahinler ve güvercinler arasında bölünmüş bir komiteFOMC, 17 Haziran'da faizi yüzde 3,50-3,75 aralığında sabit tuttu. Üst üste dördüncü sabit tutma kararıydı bu. 18 üyeden dokuzu 2026 için en az bir faiz artışı öngörürken Warsh kendi tahminini masaya koymadı.Komite bu toplantıyı, İşgücü İstatistikleri Bürosu'nun Haziran istihdam raporundan önce yaptı. Rapor yalnızca 57 bin yeni istihdam gösterdi, son dört ayın en zayıf verisiydi. Tutanaklardaki şahin ton, o tarihte hâlâ güçlü görünen bir işgücü piyasasının izlerini taşıyor olabilir. Daha zayıf tablo günler sonra ortaya çıktı.CME FedWatch aracı şu anda Eylül ayı faiz artışı olasılığını yüzde 50-55 aralığında fiyatlıyor. Zayıf istihdam verisi öncesinde bu oran yüzde 66'ydı. Warsh basın toplantısında konuya doğrudan değindi. Enflasyonun beş yılı aşkın süredir Fed'in yüzde 2 hedefinin üzerinde seyrettiğini ve bunun Amerikan halkı için bir yük olduğunu söyledi, ama yakın geçmişin geleceği belirlemesi gerekmediğini de ekledi.Sessizliğin kendisi haber oluyorWarsh, göreve geldiğinden beri daha sade bir iletişim tarzı istiyor. Ona göre ileriye dönük yönlendirme, Fed'i asıl tepki vermesi gereken veriden çok piyasaya bağımlı hale getiriyor.Bu tercih Çarşamba günkü açıklamayı olağandışı önemli kılıyor, çünkü karşılaştırılacak bir önceki açıklama metni yok. Temmuz'da Sintra forumunda konuşan Warsh, enflasyon konusunda duruşunu netleştirdi: yönettiği Fed'in yüzde 2'nin üzerindeki enflasyona alışmasını beklememek gerekiyor.Bitcoin faiz belirsizliğinden nasibini alıyorKripto piyasaları bu belirsizliğe zaten tepki veriyor. Bitcoin son dönemde 61.766 dolar seviyesine geriledi. Yüzde 1'e yakın değer kaybetti. Ethereum, XRP ve Solana da yüzde 1 ile yüzde 2,3 arasında düştü. Bu satışın arkasında yalnızca faiz belirsizliği yok. WTI ham petrol vadelileri yüzde 2'den fazla yükselerek 72,27 dolara çıktı, dolar endeksi ise 101 seviyesinin üzerinde tutundu. Güçlenen dolar ve yükselen enflasyon beklentileri, yatırımcıları tahvil gibi güvenli varlıklara yönlendirirken bitcoin gibi riskli enstrümanlardan uzaklaştırıyor.Tutanaklar şahin kanadın Haziran'da bir faiz artışına ne kadar yaklaştığını gösterirse, kripto piyasasındaki bu temkinli hava sürebilir. Eylül faiz kararına dair sinyal, tahvil ve döviz piyasalarının yanında bitcoin yatırımcıları için de belirleyici olacak.Sessizliği tercih eden bir başkanın Fed'i, hem hisse hem kripto yatırımcılarını Çarşamba'dan sonra da gerçek bir netlik için bekletebilir.
Trump, Kripto Gelirlerini Savundu: “Yanlış Bir Şey Yok”
ABD Başkanı Donald Trump, ailesinin kripto para sektöründen elde ettiği yüksek gelirlerle ilgili eleştirilere yanıt verdi. Trump, Beyaz Saray’da CNBC’ye verdiği röportajda kripto yatırımlarından kazanılan para için “Bunda yanlış bir şey yok” dedi.Tartışma, ABD Hükümet Etik Ofisi’nin yayımladığı yıllık mali beyanın ardından büyüdü. 30 Haziran 2026’da erişime açılan rapor, Trump’ın 2025 yılına ait finansal bildirimlerini içeriyor.Beyanlara göre Trump’ın ailesiyle bağlantılı kripto girişimlerinden elde ettiği gelir 1,4 milyar doların üzerine çıktı. Bu tablo, Trump’ı ABD siyasetinde kriptodan en fazla gelir elde eden isim konumuna taşıdı.Trump’tan kripto savunmasıCNBC röportajında Trump’a, söz konusu kripto girişimlerinden haberi olup olmadığı soruldu. Trump bu soruya “Biliyor olabilirdim. Bilmiyordum” yanıtını verdi.Trump ayrıca işin yasa dışı olmadığını savundu. Ona göre asıl hedef, ABD’nin kripto para alanında lider konuma gelmesini sağlamak.Bu açıklama, Washington’da uzun süredir devam eden çıkar çatışması tartışmasını yeniden alevlendirdi. Trump, göreve gelmeden önce şirketlerinin günlük yönetimini iki büyük oğluna devretmişti. Ancak varlıklarını elden çıkarmadı.Bu nedenle eleştiriler yalnızca gelirlerin büyüklüğüne odaklanmıyor. Asıl tartışma, başkanlık makamı ile aile şirketleri arasındaki sınırın ne kadar net çizildiği etrafında dönüyor.Gelirin büyük kısmı kripto projelerinden geldiMali beyana göre Trump’ın kripto bağlantılı gelirleri üç ana kalemde toplandı. Bunların ilki, kendi adıyla bağlantılı meme coin girişiminden gelen yaklaşık 636 milyon dolarlık gelir oldu. Söz konusu token, Trump’ın göreve dönüşünün hemen öncesinde piyasaya sürülmüştü.İkinci büyük kalem World Liberty Financial üzerinden geldi. Trump’ın oğullarıyla birlikte kurucu ortakları arasında yer aldığı bu kripto şirketinden yaklaşık 594 milyon dolar gelir bildirildi.Üçüncü kalem ise stablecoin bağlantılı bir girişimden geldi. Beyanlarda bu taraftaki gelirin yaklaşık 197 milyon dolar olduğu belirtildi.Reuters’ın aktardığına göre Trump, önceki açıklamalarında finansal işlerine doğrudan dahil olmadığını söylemişti. Trump, parasını yöneten fonlar bulunduğunu ve piyasalardaki yükseliş nedeniyle birçok kişinin kazanç sağladığını ifade etmişti.Piyasa düşerken gelir tartışması büyüdüTrump’ın kripto gelirlerinin büyüklüğü, piyasanın zayıf olduğu bir dönemde daha fazla dikkat çekti. Bitcoin, ekim ayında 126 bin doların üzerindeki rekor seviyesinden yaklaşık yüzde 50 geriledi. Sektör de yılın ilk yarısını baskı altında geçirdi.Bu tablo, yatırımcı tarafındaki kayıplar ile siyasi bağlantılı kripto projelerinden elde edilen gelirler arasındaki farkı görünür hale getirdi. Bazı piyasa yorumcuları, özellikle meme coin gelirlerinin siyasi marka gücüyle bağlantılı olduğunu savunuyor.Eleştirilerin odağında da tam olarak bu nokta var. Trump destekçileri, başkanın kripto sektörünü destekleyerek ABD’ye rekabet avantajı sağlamaya çalıştığını düşünüyor. Muhalifler ise bu sürecin kamu görevi ile özel kazanç arasındaki çizgiyi bulanıklaştırdığını belirtiyor.Regülasyon gündemi etkilenebilirTrump yönetimi, kripto para sektörüne daha sıcak yaklaşan bir politika çizgisi izliyor. Bu durum, sektör temsilcileri tarafından uzun süredir olumlu karşılanıyor.Ancak mali beyan sonrası tartışma farklı bir boyuta taşındı. Çünkü ABD’de kripto düzenlemelerine yönelik adımlar atılırken, başkanın ailesiyle bağlantılı projelerden yüksek gelir elde etmesi siyasi baskıyı artırabilir.Demokratlar, bu gelirlerin etik boyutunu daha sert gündeme taşıyabilir. Cumhuriyetçiler açısından ise konu daha hassas bir denge yaratıyor. Bir yandan kripto sektörüyle kurulan yakın ilişki korunmak isteniyor. Diğer yandan bireysel yatırımcı kayıpları üzerinden büyüyen eleştiriler yönetim üzerinde baskı oluşturuyor.Trump ise geri adım atmış görünmüyor. Açıklamalarında hem gelirlerin yasal olduğunu savundu hem de ABD’nin kripto alanındaki liderlik hedefini vurguladı.Bu nedenle tartışma kısa vadede kapanacak gibi durmuyor. Mali beyan, yalnızca Trump ailesinin kripto gelirlerini göstermedi. Aynı zamanda ABD’de kripto, siyaset ve etik tartışmalarının artık aynı dosyada toplandığını da ortaya koydu.
ABD’deki Zayıf İstihdam Verisi Bitcoin'de Tepki Alımını Tetikledi
ABD'de tarım dışı istihdam verisi temmuz ayında piyasa beklentilerinin oldukça altında kaldı ve bu durum Bitcoin'de kısa vadeli bir tepki alımına zemin hazırladı. 4 Temmuz tatili öncesi bir gün erken açıklanan veriye göre haziranda istihdama yalnızca 57 bin kişi eklendi. Piyasa 114 bin kişilik bir artış bekliyordu, önceki ayın rakamı ise 172 bindi. İşsizlik oranı da beklenen yüzde 4,3 yerine yüzde 4,2 olarak kaydedildi.Verinin açıklandığı saatlerde Bitcoin 61.700 dolar seviyelerinde işlem görüyordu. TradingView verilerine göre kripto para, açıklamanın hemen ardından kısa süreli bir yukarı hareketle 62.000 dolar sınırına dayandı, ardından günün geri kalanında bu bant içinde dalgalı bir seyir izledi. Fiyat hareketinin sınırlı kalması, piyasanın zayıf istihdam verisini Fed'in faiz indirimi ihtimalini artıran bir gelişme olarak okuduğunu ama bunu agresif bir alımla fiyatlamadığını gösteriyor. Capital.com'dan Kyle Rodda, tarım dışı istihdam raporunu haftanın en kritik verisi olarak nitelendirdi. Rodda'ya göre piyasalar bu ay bir faiz artırımı ihtimalini haftanın başındaki yüzde 33 seviyesinden yüzde 28'e çekmişti; zayıf istihdam rakamları bu beklentiyi güçlendirebilir. Fed'in haziranda art arda dördüncü kez faizi sabit tuttuğu ve yeni Başkan Kevin Warsh'ın şahin tutumu nedeniyle faiz indirimi beklentilerinin 2027'ye ertelendiği hatırlatılmalı.Bitcoin haftanın büyük bölümünü baskı altında geçirdiİstihdam verisi öncesinde Bitcoin zaten zorlu bir hafta geçiriyordu. Kripto para, hafta içinde 21 ayın en düşük seviyesine kadar gerileyerek 57.800 dolara indi. Bitfinex analistlerine göre bu, döngünün dördüncü kez tahvil getirilerindeki düşüşle Bitcoin fiyatındaki düşüşün aynı anda gerçekleştiği dönem oldu; S&P 500 çeyreği rekor seviyeden kapatırken bile Bitcoin geri çekilmeye devam etti.Satış baskısının arkasında iki ana grup bulunuyor. Spot Bitcoin borsa yatırım fonları haziranda 4,5 milyar dolarlık net çıkış kaydetti; bu, fonların Ocak 2024'teki lansmanından bu yana en kötü ayı oldu. BlackRock'un IBIT'i tek başına 3,55 milyar dolarlık çıkışa neden oldu. Ayrıca Strategy'nin yönetim kurulu, dolar rezervi oluşturmak ve yükümlülüklerini karşılamak amacıyla 29 Haziran'da 1,25 milyar dolara kadar Bitcoin satışına onay verdi. Şirketin hissesi artık elindeki Bitcoin'in değerinin yaklaşık yüzde 30 altında işlem görüyor.Buna karşın Glassnode analisti Chris Beamish, uzun vadeli yatırımcıların yeniden birikim moduna geçtiğine dikkat çekti. Beamish'e göre alım iştahı küçük cüzdanlardan 100-1.000 BTC arası tutan kuruluşlara kadar geniş bir yelpazeye yayılıyor. Bununla birlikte bu düşüş döneminde ilk kez zarardaki Bitcoin miktarı kârdaki miktarı geçti; yaklaşık 10,83 milyon BTC şu anda maliyetinin altında tutuluyor.Ethereum tarafında da benzer bir tablo varEthereum ise 1.500 dolar seviyesindeki dip noktasından toparlanarak 1.600-1.620 dolar bandına yükseldi. XS.com'dan Simon-Peter Massabni bu hareketi henüz doğrulanmış bir dönüş değil, teknik bir dipten alım olarak değerlendiriyor. Spot ETH fonları yedi haftadır kesintisiz net çıkış yaşıyor ve bu süreçte toplam 1,18 milyar dolar fon çıkışı gerçekleşti.Piyasanın önümüzdeki günlerde asıl gündemi, zayıf istihdam verisinin Fed'in faiz kararına ne ölçüde yansıyacağı olacak. Şimdilik Bitcoin'in 62.000 dolar direncini kalıcı şekilde aşıp aşamayacağı, hem makro veriler hem de ETF akışlarındaki seyre bağlı görünüyor.
Trump'ın Kripto Cüzdanı Deşifre Oldu: Bitcoin'den LINK'e Sekiz Ayrı Coin
Salı günü yayımlanan yıllık mali beyan raporuna göre ABD Başkanı Donald Trump'ın gelirleri arasında ailesinin kripto şirketi World Liberty Financial üzerinden elde ettiği yüzlerce milyon dolarlık Bitcoin ve Ethereum ile Coinbase ve Strategy gibi şirketlerdeki binlerce dolarlık yatırımlar yer aldı. Hükümet Etiği Ofisi tarafından hazırlanan ve 927 sayfadan oluşan rapor, Domino's Pizza'dan Costco'ya, Victoria's Secret'tan Lockheed Martin'e ve JPMorgan gibi büyük bankalara uzanan geniş bir yatırım yelpazesini kapsıyor.Rapordaki en dikkat çekici kalem, kripto sektörünü düzenlemeyi amaçlayan kapsamlı bir yasa tasarısının Kongre'de görüşüldüğü bir dönemde gündeme gelen World Liberty Financial'dan elde edilen gelirler oldu. Demokratlar, söz konusu yasanın desteklenmesi karşılığında başkan, başkan yardımcısı, milletvekilleri ve diğer federal yetkilileri belirli kripto para işlemlerinden alıkoyacak bir etik maddesinin eklenmesini talep ediyor.Beyana göre Trump, WLF Holdco'daki hisselerinin satışından 65,6 milyon dolardan fazla, World Liberty Financial'ın token satışlarından dağıtılan gelirlerden ise 236,25 milyon dolar kazandı. Raporda ayrıca World Liberty Financial'a bağlı soğuk cüzdanlarda tutulan Bitcoin, Ethereum, USDC, LINK, AAVE, ENA, MOVE ve ONDO varlıkları ile yaklaşık 1,8 milyon dolarlık Ethereum staking ödülleri de yer aldı.Trump'ın portföyünde kripto borsası Coinbase'e yaptığı 100 bin dolara kadar çıkan bir yatırımın yanı sıra eski adıyla MicroStrategy olarak bilinen Strategy'de birden fazla yatırımı da bulunuyor.Vance'in beyanı çok daha sadeAynı gün açıklanan Başkan Yardımcısı JD Vance'in mali beyanı ise sadece 17 sayfa. Vance, beyanında 500 bin dolara kadar Bitcoin tuttuğunu bildirdi.Trump yönetiminin kripto sektörüyle olan yakın bağı, düzenleyici sürecin tam da bu şirketlerin ürünlerini kapsayacak bir yasayı şekillendirdiği bir dönemde yeniden tartışma konusu oluyor. World Liberty Financial'ın başkanın kendi ailesi tarafından kurulmuş olması ve Trump'ın bu şirketten doğrudan gelir elde etmesi, çıkar çatışması iddialarını güçlendiren unsurlardan biri olarak öne çıkıyor.Kripto lobisinin Washington'daki yükselişiBu beyan, kripto sektörünün ABD siyasetindeki nüfuzunun son birkaç yılda nasıl büyüdüğünü de gözler önüne seriyor. 2024 seçim döneminde kripto şirketleri ve yatırımcıları, süper PAC'ler aracılığıyla seçim kampanyalarına yüz milyonlarca dolar aktararak sektörün Kongre'deki en güçlü lobi gruplarından biri haline geldi. Bu yatırımın karşılığını da almaya başladılar: Senato'da görüşülen piyasa yapısı yasası, dijital varlıkların hangi düzenleyici kurumun yetki alanına gireceğini netleştirmeyi ve borsalara daha öngörülebilir bir çerçeve sunmayı hedefliyor.Ancak Trump'ın kendi ailesinin bir kripto şirketinden doğrudan gelir elde etmesi, bu yasanın tarafsızlığına dair soru işaretlerini artırıyor. World Liberty Financial, 2024 yılının sonlarında Trump'ın oğulları Eric ve Donald Trump Jr.'ın da aralarında bulunduğu bir grup tarafından kuruldu ve kısa sürede token satışlarıyla yüz milyonlarca dolar topladı. Şirketin stablecoin'i USD1, bazı Orta Doğulu yatırım fonlarının işlemlerinde kullanılmaya başlanmasıyla da dikkat çekmişti.Etik uzmanları uzun süredir bir başkanın görevdeyken özel sektörden bu ölçekte gelir elde etmesinin emsalsiz olduğunu savunuyor. Geleneksel olarak başkanlar, çıkar çatışmasından kaçınmak için varlıklarını kör güven fonlarına (blind trust) devrederdi. Trump yönetimi ise bu uygulamayı benimsememekle eleştiriliyor ve World Liberty Financial'daki payı, bu tartışmanın en somut örneklerinden biri.
Haftanın 5 Kritik Kripto Gelişmesi: MiCA, ABD Verileri ve Altcoin Takvimi
Temmuz ayına girerken kripto piyasasının gözü beş ayrı başlıkta: Avrupa'nın MiCA düzenlemesi, Robinhood'un yeni ürün lansmanı, ABD ve Avrupa'dan gelecek makro veriler, DeFi tarafındaki governance oylamaları ve token kilit açma takvimi. Bunların en kritiği Avrupa cephesinde yaşanıyor. Avrupa Birliği'nin Kripto Varlık Piyasaları (MiCA) düzenlemesindeki geçiş süreci 1 Temmuz'da sona eriyor.MiCA, Avrupa’daki yatırımcılar için endişe konusuBinance, Yunanistan'daki MiCA lisans başvurusunu geri çekti ve başka bir AB ülkesinden onay arayışına girdi. Bu adım, dünyanın en büyük borsasını AB'de geçici olarak lisanssız bıraktı. Binance konuya ilişkin yaptığı açıklamada, kullanıcılarına yeni kayıt kabul edemeyeceğini ve bazı hizmetleri kısıtlayacağını bildirdi. Coinbase ve OKX ise vakit kaybetmedi. Coinbase CEO'su Brian Armstrong, Almanya, Fransa, İtalya, Belçika, Polonya, İsveç ve İngiltere'deki kullanıcılara 13 Temmuz'a kadar geçerli yüzde 5'lik bir transfer bonusu duyurdu. OKX ise Avrupa Ekonomik Alanı'ndaki uygun kullanıcılara yüzde 8'e kadar yatırım eşleştirmesi sunan, şirket tarihindeki en büyük karşılama kampanyalarından birini başlattı.Binance, kullanıcılarına gönderdiği e-postada varlıklarının güvende olduğunu ve her zaman erişilebilir kalacağını belirtti. Şirket Avrupa'daki hedeflerinin değişmediğini, önümüzdeki aylarda bir MiCA lisansı alacağına güvendiğini söylüyor. Ama bu süre boyunca kaybedilen kullanıcı sayısı, lisansı geri aldığında ne kadarının geri döneceği sorusunu da gündeme getiriyor.Robinhood duyurusuMiCA tek başlık değil tabii. Robinhood, 1 Temmuz'da "The World is Flat" adını verdiği etkinlikte yeni ürünlerini duyuracak; CEO Vlad Tenev'in şirketin kripto genel müdürü Johann Kerbrat ile birlikte sahne alması bekleniyor. 2 Temmuz'da da tokenizasyon firması Securitize, SPAC birleşmesinin ardından NYSE'de işlem görmeye başlayacak.Makroekonomik gelişmelerMakro tarafta hafta yoğun geçecek. 30 Haziran'da ABD konut fiyat endeksi ve JOLTs açık iş sayıları açıklanacak; ikincisi için piyasa beklentisi 7,28 milyon, önceki veri 7,618 milyondu. 1 Temmuz'da Euro Bölgesi'nin Haziran ayı öncü enflasyon verisi geliyor, beklenti yüzde 3 (önceki: yüzde 3,2). Aynı gün ABD'de ADP istihdam verisi, ISM imalat PMI'ı ve Fed Başkanı Warsh'ın Avrupa Merkez Bankası forumundaki konuşması takip edilecek. Haftanın asıl can alıcı verisi ise 2 Temmuz'da: tarım dışı istihdam, işsizlik oranı ve haftalık işsizlik başvuruları aynı gün açıklanacak. Piyasa tarım dışı istihdamda 114 bin, işsizlik oranında yüzde 4,3 bekliyor; önceki tarım dışı istihdam verisi 172 bindi, dolayısıyla beklenen düşüş oldukça keskin.Altcoin piyasasında neler olacak?DeFi cephesinde de gündem sakin değil. Aave DAO, Pendle PT risk oracle altyapısını otomatik bir sisteme yükseltme teklifini oylamaya açtı; oylama 30 Haziran'da kapanıyor. Arbitrum topluluğu, Arbitrum Gaming Ventures'ın yeni yatırım faaliyetlerini durdurup mevcut portföyle sınırlandırılması yönündeki öneriyi tartışıyor; fazla sermayenin hazineye geri aktarılması planlanıyor. Aavegotchi ise protokolün fikri mülkiyetini Pixelcraft Studios'tan AavegotchiDAO Foundation'a devretme teklifini oya sundu. Redbelly Network topluluğu da kendi DAO'sunun faaliyetlerini ekosistem daha olgunlaşana kadar askıya alma teklifini değerlendiriyor.Token kilit açma takviminde EigenCloud, dolaşımdaki arzının yüzde 2,91'ini, yaklaşık 8,44 milyon dolar değerinde piyasaya sürecek. MemeCore'da ise arzın yüzde 0,56'sı, 36,25 milyon dolar değerinde kilitten çıkacak. Bu hafta için planlanmış bir token lansmanı bulunmuyor.Konferans takviminde 29-30 Haziran'da Riyad'da Global Blockchain Show 2026, 1 Temmuz'da ise Londra'da Stablecoins Unblocked etkinliği yer alıyor.
ABD’de Kritik Veri Açıklandı: Bitcoin ve Altcoinler Nasıl Etkilendi?
Fed'in enflasyon konusunda en çok önem verdiği gösterge olan çekirdek kişisel tüketim harcamaları (PCE) fiyat endeksi, mayısta yıllık bazda yüzde 3,4 artış kaydetti. ABD Ekonomik Analiz Bürosu'nun (BEA) açıkladığı veri piyasa beklentisiyle aynı çıktı, ama rakam Ekim 2023'ten bu yana görülen en yüksek seviye. Manşet PCE ise yıllık yüzde 4,1'e ulaştı.Gıda ve enerji kalemlerini dışlayan çekirdek endeks, Fed'in faiz kararlarında en çok izlediği rakamlardan biri. Mayıs verisinin nisana göre yükselmiş olması, bankanın "işimiz henüz bitmedi" söylemini güçlendirebilir.Gelir ve harcama tarafında ne değişti?Kişisel gelir mayısta aylık bazda yüzde 0,7 artarak 181,6 milyar dolar büyüdü. Vergi sonrası harcanabilir gelir de aynı oranda yükselip 164,9 milyar dolar arttı. Artışın arkasında esas olarak çiftçi girişimci gelirleri ile ücret ödemelerindeki yükseliş var.Tüketim tarafında kişisel harcamalar aylık yüzde 0,7 artışla 156,1 milyar dolara çıktı; piyasa yüzde 0,6 bekliyordu. Nisan rakamı da yüzde 0,5'ten yüzde 0,4'e revize edildi. Artışın 94,3 milyar dolarlık kısmı hizmet harcamalarından, 61,8 milyar dolarlık kısmı mal harcamalarından geldi. Enflasyondan arındırılmış reel PCE aylık yüzde 0,3 yükseldi.Tasarruf tarafında kişisel tasarruf mayısta 704,2 milyar dolar oldu, tasarruf oranı harcanabilir gelirin yüzde 3'üne karşılık geldi. Toplam kişisel harcamalar 159,9 milyar dolar arttı. Aylık bazda genel PCE yüzde 0,4, çekirdek PCE ise yüzde 0,3 yükseldi.Bitcoin için tablo neden önemli?Bitcoin (BTC), Fed'in şahin tonu, spot ETF'lerden art arda gelen çıkışlar, yaz aylarında inceleşen piyasa likiditesi ve 30 Haziran'da sona erecek çeyrek sonu opsiyon vadelerinin baskısı altında düşüşünü sürdürüyor. ABD-İran hattında bir anlaşmanın Orta Doğu'da kalıcı barışa yol açacağı beklentisi güçlenmiş olsa da enerji fiyatlarından kaynaklanan enflasyon riski hâlâ masada.Fed, dün yaptığı Haziran toplantısında faizleri beklentilere paralel sabit tuttu. Banka enflasyon riskine karşı her iki yönde de hareket etmeye hazır olduğunu söylerken yetkililerden gelen şahin sinyaller Wall Street'in dikkatini çekti. Bazı yatırımcılar bu sinyallerin ardından Fed'in bu yıl faiz artırabileceği ihtimaline bile pozisyon almaya başladı.Mayıs PCE'sinin beklentiyle örtüşmesi kısa vadede tabloyu değiştirecek bir sürpriz yaratmadı. Ama çekirdek endeksin 2023 sonbaharından bu yana en yüksek noktasına gelmesi, enflasyondaki düşüş hızının kesildiğini gösteriyor. Piyasalar şimdi temmuz toplantısı öncesi istihdam verilerine ve gelecek aydaki PCE rakamına bakacak. Kripto tarafında yüksek seyreden enflasyon, risk iştahını kısan ve Bitcoin üzerindeki satışları besleyen faktörler arasında yer alıyor.
Bugün PCE, Yarın 10 Milyar Dolarlık Bitcoin Opsiyon Vadesi Piyasanın Gündeminde
Bitcoin Cuma günü gerçekleşecek 10,5 milyar dolarlık çeyreklik opsiyon vadesine baskı altında giriyor. Piyasanın gözü şimdi Deribit'teki rakamlarda.Dünyanın en büyük kripto opsiyon borsası Deribit'in volatilite endeksi DVOL, yüzde 41,5 seviyesinde. Bu endeks Bitcoin'in 30 günlük yıllıklandırılmış beklenen volatilitesini ölçüyor; şubattaki yüzde 90'lık tepe noktasına göre oldukça düşük, ama mayıs ayındaki dip seviyelerin de biraz üzerinde.Deribit'te ticari operasyonlardan sorumlu Jean-David Péquignot, yaptığı açıklamada volatilitenin kendi geçmişine göre ucuz olduğunu, ancak artık "düşük fiyat" sayılmayacağını söyledi.Ucuz volatilite, yatırımcıların Bitcoin için son bir yıla kıyasla daha sınırlı fiyat hareketleri beklediği anlamına geliyor. Bu da fiyat dalgalanmalarına karşı korunma amaçlı opsiyon sözleşmelerini ucuzlatıyor. Volatilite genelde ortalamaya döndüğü için, yatırımcılar tarihsel ortalamasına göre ucuzladığını düşündükleri dönemlerde opsiyona yöneliyor.Péquignot'a göre call opsiyonlarındaki volatilite, put opsiyonlarına kıyasla belirgin ucuz; bu da yükseliş beklentisiyle kurulan call spread stratejilerini cazip kılıyor. Çeyreklik sıfırlama sonrası toparlanmaya oynamak isteyenler için call spread'lerin hâlâ avantajlı olduğunu, üstelik volatilite tarafında da artık daha iyi göründüğünü belirtti. Çünkü call spread alıcıları, ters yöne yatık olan volatilite eğrisinin daha ucuz kanadını satın alıyor.Volatiliteyi yakın vadede yukarı çekebilecek birkaç unsur var. Bunların başında, Péquignot'un "yıllık takvimdeki en önemli likidite olaylarından biri" diye tanımladığı cuma günkü opsiyon vadesi geliyor.Son aylarda put (düşüş yönlü) opsiyon alanlar şu an kârda; call alanlarınsa pozisyonları değersiz sona ermek üzere. Péquignot, spot fiyatın 64.000 dolar seviyesindeyken 26 Haziran vadeli defterin net olarak kârlı put pozisyonlarına ve değersiz call pozisyonlarına yaslandığını, 80.000 doların üzerindeki strike'ları kovalayan call alıcılarının şu an gömülü zararla karşı karşıya olduğunu söyledi. Vade öncesi piyasada bir diğer tartışma konusu da "maksimum acı" teorisi. Bu teoriye göre opsiyon yazıcıları, sözleşmelerin değersiz kapanmasını sağlamak için spot fiyatı, opsiyon alıcılarının en çok zarar edeceği seviyeye doğru itme eğiliminde. Bu vade için o seviye 72.000 dolar olarak hesaplanıyor; yani Bitcoin'in şu anki fiyatının oldukça üzerinde. Teori 2020-2021'deki bazı vadelerde fiyatın gerçekten bu noktalara yaklaşmasıyla popülerlik kazandı, ama son dönemde benzer bir "sabitleme" etkisi gözlenmiyor.Gözler PCE’deBitcoin piyasası dışından gelen sinyaller de göz ardı edilmiyor. Alphabet (GOOG) ve SpaceX (SPCX) hisselerindeki sert düşüşler, Asya borsalarındaki gerilemeyle birleşince Bitcoin üzerinde ek baskı oluşturabilir; kripto paranın teknoloji hisseleriyle hareket etme eğilimi zaten bilinen bir durum.Perşembe günü açıklanacak olan ve Fed'in tercih ettiği enflasyon göstergesi çekirdek PCE verisi de gündemde. Verinin, Mayıs 2024'ten bu yana en güçlü fiyat baskısını göstermesi bekleniyor. Böyle bir sonuç hazine bonolarından kripto paralara kadar geniş bir yelpazede volatiliteyi tetikleyebilir.
Fed'in Şahin Tutumu Kripto Piyasasını Sarstı: 111 Milyon Dolar Çıktı
Federal Rezerv, Kevin Warsh'ın başkan olarak yönettiği ilk toplantıda faiz oranlarını sabit tuttu ama beklenenden daha şahin bir mesaj verdi. Sonuç ortada: Bitcoin üç gün üst üste geri çekildi, kurumsal ETF parası kapıdan çıkmaya başladı ve İran'la imzalanan barış anlaşmasının hisse senetlerine getirdiği rahatlama kriptoya hiç uğramadı.Fed kararı ve Warsh'ın ilk sınavıFOMC, Çarşamba günü oy birliğiyle politika faizini yüzde 3,50-3,75 aralığında sabit tuttu. Piyasalar bu kararı zaten fiyatlamıştı, sürpriz başka yerdeydi. Komite, enflasyon tahminlerini yukarı çekti ve faiz indirimi patikasını mart ayındakine kıyasla yavaşlattı. 18 üyeden dokuzu bu yıl içinde faiz artışı ihtimalini bile masaya koydu; medyan tahmin 2026 sonu için politika faizini yüzde 3,8'e taşıdı, mart ayındaki yüzde 3,4'ten belirgin bir sıçrama.21Shares'ten kıdemli kripto araştırma stratejisti Matt Mena, kararın beklenen olmasına rağmen Warsh'ın ilk toplantısı olması nedeniyle olağandışı bir ağırlık taşıdığını söyledi. Asıl sinyalin güncellenmiş projeksiyonlardan geldiğini belirten Mena, jeopolitik gerginliklerin hafiflemesine ve enerji fiyatlarındaki düşüşe rağmen politika yapıcıların enflasyon konusunda kaygılı kalmayı sürdürdüğüne dikkat çekti.Toplantı aynı zamanda Warsh'ın iletişim tarzına dair ilk ipuçlarını da verdi. Açıklama metni, Jerome Powell döneminin aksine oldukça kısa tutuldu ve Powell'ın görev süresi boyunca kullandığı ileriye dönük yönlendirme dilini tamamen dışarıda bıraktı. Warsh, bu formatı piyasa beklentilerini yönlendirmek değil "gerçekleri" sunmak üzerine kurguladığını ifade etti.Piyasada geniş tabanlı satışKripto tarafında tepki hızlı ve yaygın oldu. Bitcoin, kararın ardından 64.000 dolar bandının altına sarktı ve 63.800-63.900 dolar aralığında işlem gördü; bu seviye, son 11 günde inşa ettiği yükselişin orta noktasına denk geliyor. Ethereum yüzde 3-3,6 aralığında değer kaybederek 1.733 dolara kadar geri çekildi. XRP yüzde 4'e yakın düşüşle 1,17 dolara, Solana ise yüzde 3-3,6 aralığında gerileyerek 71 dolar civarına indi. Haftanın yıldızı olan Hyperliquid'in HYPE token'ı düşüşün en sert yaşandığı isim oldu; bir gün önce tarihi zirve yaptıktan sonra yüzde 7'ye yakın değer kaybederek 69-72 dolar bandına geri çekildi. Buna karşın token haftalık bazda hâlâ yüzde 28 civarında prim yapmış durumda. Tron, büyük kripto paralar arasında yeşil kapatan tek isim oldu.En büyük 30 kripto para birimini takip eden GMCI 30 endeksi yüzde 2,6 değer kaybederek yıl başından bu yana kaybını yüzde 36'ya yaklaştırdı. Satış kriptoyla sınırlı kalmadı; altın yüzde 2,2, gümüş ise yüzde 4'e yakın geri çekildi.İran anlaşması hisseleri kurtardı, kriptoyu değilAynı gün açıklanan bir başka gelişme, piyasaların dikkatini başka bir yöne çekti. ABD Başkanı Donald Trump, İran'la savaşı sona erdiren ve Hürmüz Boğazı'nı yeniden açan geçici bir anlaşmayı imzaladı. Hisse senetleri bu haberi olumlu karşıladı; S&P 500 vadelileri yüzde 0,9, Nasdaq vadelileri ise yüzde 1,5 yükseldi, Brent petrol ise 78 dolara doğru geri çekildi.Kripto bu rahatlamadan nasibini almadı. Bu ayrışma, piyasanın şu an için jeopolitik gelişmelerden çok Fed'in tutumuna göre fiyatlandığının bir göstergesi.ETF cephesinde çıkış sinyaliKurumsal tarafta tablo daha da netleşti. ABD'deki spot Bitcoin ve Ethereum ETF'leri Çarşamba günü net çıkışa döndü; SoSoValue verilerine göre Bitcoin fonlarından 82 milyon dolar, Ethereum fonlarından ise 29 milyon dolar çıktı. Bu kez çıkış geniş tabanlıydı: BlackRock'un IBIT fonu 31 milyon dolar, ARKB ise 44 milyon dolar kaybetti, Ethereum tarafında ise tüm fonlar günü eksiyle tamamladı. Toplamda, ETF çıkışları 111 milyon doları buldu.Bu hareket, son haftalarda toparlanma rallisini besleyen kurumsal alım iştahının en azından şimdilik kesildiğine işaret ediyor. Toplam kripto piyasa değeri Salı kapanışından bu yana 2,26 trilyon dolar civarında sabit kaldı; rallinin ana yakıtı olan faiz indirimi beklentileri ise büyük ölçüde masadan kalktı.Hashdex'te küresel piyasa öngörüleri başkanı Gerry O'Shea, önümüzdeki haftalarda büyük bir katalizör olmadıkça Bitcoin’in 60.000-70.000 dolar bandında sıkışık kalmasını beklediklerini söyledi. O'Shea, kripto piyasa yapısını düzenleyen CLARITY Yasası'nın imzalanması veya ABD-İran geriliminin daha da yumuşaması gibi gelişmelerin bu bandı kırabilecek tetikleyiciler olabileceğini belirtti.O'Shea ayrıca, halka arzların ve yapay zeka hisselerinin son dönemde dikkati kripto piyasasından uzaklaştırdığını, ancak kurumsal ilginin büyümesi ve düzenlemelerin netleşmesiyle sermayenin tekrar kriptoya dönmesini beklediklerini ekledi.
Fed Faiz Kararı Bugün Açıklanacak: Gözler Warsh'ın İlk Basın Toplantısında
Jerome Powell, nisan ayındaki toplantının ardından Fed başkanlığını bırakmıştı. Kevin Warsh'ın başkan sıfatıyla katıldığı ilk FOMC toplantısı bugün sona eriyor. Fed, yeni faiz kararını TSİ 21.00'de açıklayacak; yarım saat sonra ise Warsh basın toplantısında gazetecilerin sorularını yanıtlayacak.Chicago Borsası'nın piyasa beklentilerini ölçtüğü CME FedWatch verileri, faizin sabit kalma olasılığını %99,5 olarak gösteriyor. Sürpriz beklenmiyor. Asıl mesele zaten faiz kararının kendisinde değil: sıkılaştırma dönemi resmen bitti, gevşeme dönemi henüz başlamadı, ve Fed'in bu arada kalmış halinin Warsh yönetiminde nereye gideceği belirsizliğini koruyor.ABD enflasyonu son üç yılın en yüksek seviyesinde. İran'la yaşanan gerilimin ekonomiye etkilerinin ne zaman söneceği de net değil. Bu yüzden faiz kararından çok, Warsh'ın basın toplantısında ne söyleyeceği konuşuluyor.Warsh, Fed'e tamamen yabancı biri değil. 2006'da George W. Bush tarafından, henüz 35 yaşındayken dönemin en genç Fed guvernörü olarak atanmıştı ve 2008 küresel finans krizinin tam ortasında, 2011'e kadar görevde kalmıştı. Kriz döneminde Fed'in Wall Street ile irtibat noktası olarak çalışmış, Morgan Stanley'nin ayakta kalmasını sağlayan görüşmelerde rol oynamıştı. 2011'de bilanço büyütme politikalarına yönelik eleştirileriyle görevden ayrılan Warsh, sonraki yıllarda Stanford'daki Hoover Institution'da Fed'in en sesli dış eleştirmenlerinden biri haline gelmişti. Senato'nun 54-45 gibi tarihte görülmemiş derecede partizan bir oyla onayladığı atanması, mayıs ayında resmiyet kazanmıştı.Şimdi ise, Trump yönetiminin atadığı Warsh, düşen petrol fiyatlarını ve yapay zeka kaynaklı dezenflasyonu öne çıkararak indirim için zemin hazırlayan güvercin bir tona mı kayacak, yoksa piyasanın zaten fiyatladığı senaryoyla aynı çizgide mi duracak? Daha önce Fed'in piyasayla "fazla konuştuğu" yönünde eleştiriler yapmıştı; basın toplantısında bu konuda da soru beklemesi muhtemel.Asıl bakılacak yer nokta grafik olacak. Mart ayındaki son projeksiyonda 7 üye 2026 için hiç indirim öngörmüyordu. Diğerleri arasında 7 üye 25 baz puan, 2 üye 50 baz puan, 2 üye 75 baz puan, 1 üye de 100 baz puanlık indirim bekliyordu. Vadeli faiz piyasaları aralığa kadar %80 olasılıkla 25 baz puanlık bir artış fiyatlıyor; yeni grafikte bu oranın düşmesi, kripto ve diğer risk varlıkları için olumlu sayılacak.Kripto paralarda son durum ne?Piyasa tarafında şimdilik fazla bir gerginlik yok. Bitcoin ve Ethereum'a bağlı volatilite, ayın başındaki sıçramayı tamamen geri alıp iki haftanın en düşük seviyelerine indi. ABD 10 yıllık tahvil getirisi de şubat sonundaki savaşın başından beri sert yükseldikten sonra, %4,55'in üzerinden %4,43'e gevşedi. Bu gösterge ekonomideki faiz seviyesinin genel referansı sayılıyor; düştüğünde finansal koşullar gevşiyor, risk varlıkları nefes alıyor.
ABD'de Fed'e CBDC Yasağı: Senato ve Meclis Anlaştı
ABD Senatosu ve Temsilciler Meclisi liderleri, merkez bankası dijital para birimi (CBDC) yasağını da içeren kapsamlı bir konut yasasını ilerletmek için anlaşmaya vardı. Yıllardır Kongre'nin masasında bekleyen konut reformu, böylece kripto para dünyasını da doğrudan ilgilendiren bir maddeyle birlikte son aşamaya geldi.Senatör Tim Scott, Senatör Elizabeth Warren, Temsilci French Hill ve Temsilci Maxine Waters salı günü "21. Yüzyıl Konuta Giden Yol Yasası"nın (21st Century ROAD to Housing Act) güncellenmiş metnini yayınladı. Dört ismin ortak imzasıyla çıkan bu metin, hem Senato hem Meclis'te, hem Cumhuriyetçi hem Demokrat kanatta uzlaşmaya varıldığını gösteriyor. Bu tür dört taraflı bir uzlaşmanın ortaya çıkması, özellikle konut politikası gibi siyasi açıdan hassas bir alanda nadiren rastlanan bir tablo.Yasa paketi, ABD'de konut arzını artırmayı ve kurumsal ev sahiplerinin piyasaya hâkim olmasını önlemeyi hedefliyor. Son yıllarda büyük yatırım fonlarının ve kurumsal alıcıların tek aile evlerini toplu halde satın alarak kiralık stoğa dönüştürmesi, ABD'de konut fiyatlarının ve kiraların hızla yükselmesinde önemli bir etken olarak gösteriliyordu. Yasa, bu eğilimi frenlemeyi ve konut arzını genişletecek düzenlemeleri kolaylaştırmayı amaçlıyor.Meclis'teki itirazları yatıştırmak için bir afet yardımı programına üç yıllık sona erme şartı kondu. Bu, pazarlığın son aşamalarında ortaya çıkan tavizlerden biri. Mevzuatın bu noktaya gelmesi kolay olmadı; konut politikası gibi geniş kapsamlı bir paketin iki kanat arasında uzlaştırılması, genellikle aylar süren müzakereler ve karşılıklı tavizler gerektiriyor.Scott, açıklamasında yasanın maliyetleri düşürmek, konut arzını büyütmek, bürokrasiyi azaltmak, vergi mükelleflerini korumak ve daha fazla Amerikalıyı ev sahibi yapmak için yıllarca süren çalışmanın sonucu olduğunu söyledi. Artık yasanın bitirilip Amerikan halkına gerçek bir rahatlama sağlanması gerektiğini vurguladı. Warren, Hill ve Waters'ın da benzer şekilde yasanın bipartizan karakterine ve halk için pratik faydalarına dikkat çektiği belirtiliyor.CBDC yasağı nereden çıktı?Yasa metni, Fed'in 2030 sonuna kadar bir CBDC veya CBDC'ye "büyük ölçüde benzer" herhangi bir dijital varlık çıkarmasını yasaklıyor. Bu madde ilk bakışta konut yasasıyla hiçbir ilgisi yokmuş gibi görünse de, Washington'da pek de yeni olmayan bir taktiğin örneği: must-pass yasalara, yani geçmesi neredeyse kesin olan kritik yasalara, ilgisiz politikaları iliştirmek.Gazeteci Eleanor Terrett'in önceki haberine göre, bu maddeyi ekleme baskısı Cumhuriyetçi Meclis üyelerinden geldi. CBDC karşıtlığı, son yıllarda Cumhuriyetçi Parti içinde giderek daha fazla destek bulan bir konu haline geldi; merkez bankası tarafından çıkarılacak dijital bir para biriminin bireysel mahremiyeti tehdit edebileceği ve devletin finansal işlemler üzerinde aşırı denetim kurmasına yol açabileceği yönündeki kaygılar, bu cepheyi besleyen ana argümanlar arasında.Trump yönetiminin CBDC karşıtı duruşu da bilinen bir şey. Hazine Bakanı Scott Bessent geçen ay CBDC'lerin "masada olmadığını" yineledi, yönetimin asıl odağının dijital varlıklara dair Clarity Act'i sonuçlandırmak olduğunu söyledi. Bu açıklama, yönetimin kripto politikasındaki genel çizgiyle de örtüşüyor: CBDC'ye kapalı, ama özel sektör kaynaklı dijital varlıklara ve stablecoin düzenlemelerine daha açık bir yaklaşım.Sıradaki adımlarPolitico'nun Senato Çoğunluk Lideri John Thune'a dayandırdığı haberine göre, güncellenen metin şimdi Senato'da ilk usul oylamasına gidiyor. Bu oylamanın sonucu, yasanın geri kalan sürecinin ne kadar hızlı ilerleyeceği konusunda önemli bir gösterge olacak.Senato'dan geçmesi halinde sıra Meclis'e gelecek. Oylamanın, yasa koyucuların 23 Haziran civarında tatilden dönüşünün hemen sonrasında yapılması bekleniyor. Süreç tamamlanırsa metin başkanın masasına gidecek ve imzalanmasıyla birlikte hem konut politikasında hem de ABD'nin dijital para birimi konusundaki resmi tutumunda yıllar sürecek bir çerçeve netlik kazanacak.
Japonya Merkez Bankası Bu Hafta Kripto Piyasalarının Radarında: Temmuz 2024 Senaryosu Gündemde
Kripto yatırımcıları genellikle Fed toplantılarını yakından takip eder. Bu hafta asıl kritik karar Tokyo'dan gelecek.Japonya Merkez Bankası (BOJ), Salı günü yapacağı toplantıda politika faizini yüzde 0,75'ten yüzde 1'e yükseltmesi bekleniyor. Gerçekleşirse bu, Japonya'nın 1995'ten bu yana gördüğü en yüksek faiz seviyesi olacak. Uzaktan bakıldığında sıradan bir merkez bankası kararı gibi görünebilir; ama piyasalar için tablo hiç de öyle değil.Yen açıkları rekor seviyelerdeCFTC verilerine göre kaldıraçlı fonların 9 Haziran haftasında yen üzerindeki spekülatif açık pozisyonları 115.000 sözleşmenin üzerine çıktı. Bu, Kasım 2017'den bu yana görülen en yüksek seviye. Bu pozisyonlar, esas olarak yenin değer kaybetmeye devam edeceğine yapılmış büyük hacimli bahisler.BOJ faizi beklentiler doğrultusunda artırır ve ardından daha sıkı bir para politikasına geçileceğine dair sinyal verirse, bu açık pozisyonların hızla kapatılması gündemin en üst sıralarına girebilir. Yen kısa pozisyonlarının kapanması yenin değer kazanmasına yol açar; bu da yen fonlu carry trade pozisyonlarını doğrudan tehdit eder. Carry trade mantığı basit: yatırımcılar düşük faizli yende borçlanıp getirisi daha yüksek risk varlıklarına yatırım yapıyor. Söz konusu strateji, yıllardır Wall Street ve gelişmiş ülke tahvil piyasalarındaki boğa koşusunu besleyen mekanizmalardan biri olmuştu.Temmuz 2024 senaryosu yeniden mi gündemde?Mevcut tablo, geçen yıl yaşanan süreçle dikkat çekici bir benzerlik taşıyor. BOJ, Temmuz 2024'te faiz artırımına gittiğinde de yen açıkları rekor seviyelerdeydi. Sonrasında neler yaşandığını hatırlayanlar için: açık pozisyonların hızlı kapanması yende sert bir değer artışını tetikledi, Japonya'nın Nikkei endeksi sarsıldı, Wall Street dalgalandı ve Bitcoin 65.000 dolardan 50.000 dolara, yalnızca bir haftada, geriledi.Bu hafta tablo yüzeysel olarak aynı. Tabii her döngü birbirinin kopyası olmaz; ama pozisyon yapısı, risk yöneticilerinin yakından izlemesi için yeterince güçlü bir gerekçe sunuyor.BoJ Başkanı Ueda'nın tonu belirleyici olacakArtırım beklentiler çerçevesinde gerçekleşirse ve BOJ Başkanı Kazuo Ueda temkinli bir dil kullanırsa piyasalar büyük olasılıkla sakin kalacak. Asıl kırılma noktası, Ueda'nın faizlerin daha hızlı artacağını ima eden ya da yüzde 1'in belirgin biçimde üzerini işaret eden bir dil kullanması durumunda ortaya çıkabilir. Böyle bir gelişmede yen sert değer kazanabilir; bu da küresel risk iştahını olumsuz etkileyebilir.Tarihsel olarak ani likidite daralmasına en duyarlı varlık sınıflarından biri olan kripto, bu tür senaryolarda ilk etkilenenlerin başında geliyor.Haftanın diğer gelişmeleriJaponya merkez bankası kararı bu haftanın en kritik gelişmesi olurken takvim oldukça hareketli görünüyor. Pazartesi, Güney Koreli finans devi Hanwha Investment & Securities, ülkenin en büyük kripto borsası Upbit'i işleten Dunamu'ya 400 milyon dolar yatırım yaptı. Anlaşma, Hanwha'ya Dunamu'nun yüzde 10'unu kazandırıyor. Ayrıca STRK token için yaklaşık 4,5 milyon dolarlık kilit açılımı bekleniyor.Salı günü Japonya Merkez Bankası faiz kararı açıklanmasının yanı sıra ARB için yaklaşık 8 milyon dolarlık kilit açılımı da bu güne denk geliyor. Çarşamba, Euro Bölgesi yıllık enflasyon verisi (TÜFE) açıklanacak. Hem beklenti hem önceki veri yüzde 3,2 düzeyinde. Saat 21:00'de ise Fed faiz kararı var; beklenti mevcut yüzde 3,75 seviyesinde değişiklik yok. Ardından saat 21:30'da FOMC basın toplantısı gerçekleşecek.Perşembe, saat 15:30'da ABD haftalık işsizlik başvuruları açıklanacak. Piyasa beklentisi 225.000; önceki okuma 229.000 düzeyindeydi. Cuma ise ABD borsaları Ulusal Bağımsızlık Günü nedeniyle kapalı olacak. Binance ise bu tarihte COS, D, HIGH ve MBOX tokenlarını listeden çıkaracak.
ABD-İran Barış Anlaşması Bitcoin'i 65.700 Dolara Taşıdı
Bitcoin pazar günü geç saatlerde 65.000 doların üzerine çıktı. Aylardır piyasaların fiyatladığı jeopolitik risk primi birden çözülünce kripto varlıklarda da geniş tabanlı bir alış dalgası başladı.Yazının hazırlandığı saatte Bitcoin, 24 saatlik değişimde yüzde 1,90 artışla 65.605 dolar seviyesindeydi. Gün içi düşük 63.663 dolar, yüksek 65.935 dolardı. Ethereum yüzde 2,8 yükselerek 1.720 dolara, XRP yüzde 3,5 artışla 1,19 dolara, Solana yüzde 4,2 kazanımla 71,11 dolara ulaştı. Barış anlaşması ve Hürmüz BoğazıCNN Pazar günü ABD ile İran'ın Cuma yürürlüğe girecek bir ateşkes mutabakatına vardığını aktardı. Cumhurbaşkanı Donald Trump, anlaşma imzalanır imzalanmaz ABD'nin deniz ablukasını kaldıracağını ve Hürmüz Boğazı'nı yeniden açacağını açıkladı. İlk duyuruyu Pakistan Başbakanı Şehbaz Şerif yaptı; Trump ve İran devlet medyası kısa sürede teyit etti.Hürmüz Boğazı, küresel petrol ticaretinin yaklaşık beşte birinin geçtiği bir dar su yolu. Boğazın kapanma ihtimali son aylarda petrol fiyatlarını yüksekte tutan ana etkenlerden biriydi. Bu riskin ortadan kalkmasıyla birlikte ham petrol fiyatları üç ayın en sert günlük düşüşlerinden birini yaşadı. WTI vadeli kontratları yüzde 4,84 gerileyerek varil başına 80,77 dolara inerken Brent ham petrolü yüzde 4,33 düşüşle 83,53 dolarda işlem gördü.Analistler: Kripto hareketi makro kaynaklıZeus Research analisti Dominick John, piyasaların ABD-İran anlaşması ve Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasıyla birlikte riski yeniden fiyatladığını, bunun da geniş çaplı bir risk iştahı hareketini tetiklediğini belirtti. John bu hareketi temel dinamiklerdeki bir değişimden ziyade pozisyonlama ve risk rotasyonu olarak değerlendirdi.Presto Research'ten Min Jung da benzer bir tablo çizdi: barış anlaşmasının daha fazla jeopolitik tırmanmaya ilişkin kaygıları geriletmesiyle Bitcoin ve Ether'in risk iştahının iyileşmesinden beslenerek yükseldiğini söyledi.Kripto türev analitik platformu Laevitas'ın piyasalar direktörü Rick Maeda, hareketi "kripto özgün bir hikaye değil, ince hafta sonu likiditesinin büyüttüğü makro rahatlama betası" olarak tanımladı. Maeda'ya göre satış baskısı Trump'ın ABD-İran çerçevesine dair açıklamasıyla başladı; bu açıklama ham petrolden risk primini ve kripto üzerindeki ağırlığı kaldırdı.CoinEx baş analisti Jeff Ko da aynı çerçevede konuştu: "Kripto'daki toparlanma büyük ölçüde Trump'ın anlaşmanın yakın olduğuna dair son sinyaliyle tetiklenen makro risk priminin sıkışmasından kaynaklandı. Petrolü aşağı çekerken Asya piyasalarını da birlikte kaldırdı."Asya piyasaları yeşile döndüJeopolitik riskin geride kalmasıyla hisse senetleri de güne güçlü başladı. Nikkei 225 öğle saatlerinde yaklaşık yüzde 4,89 artışla rekor kapanışa yaklaşıyordu. Kospi yüzde 5,63 fırladı. Hang Seng yüzde 0,45, Shenzhen Bileşik endeksi ise yüzde 2,53 artı tarafta seyrediyordu. S&P 500 vadeli kontratları yüzde 1,2 yükseliyor, dolar başlıca para birimlerine karşı değer kaybediyordu.Fed haftası ve kurumsal akışlarBu hafta başka bir belirsizlik daha gündemde: Federal Rezerv, yeni Başkan Kevin Warsh'ın yönetiminde ilk toplantısını yapacak. BTSE COO'su Jeff Mei, Warsh'ın açıklamalarının "yılın geri kalanında faiz politikasının nasıl şekilleneceğine dair ilk ipuçlarını vereceğini" söyledi. Maeda ise izlenmesi gerekenleri sıraladı: anlaşma teyidi ve Hürmüz koşullarının netleşmesi, olası bir yeniden tırmanma, petrol fiyatının seyri. Ayrıca bunların hepsinin yoğun bir merkez bankası haftasıyla çakıştığını ekledi.Barış anlaşması önemli bir baskıyı kaldırdı ama tüm soruları yanıtlamadı. Strategy'nin bu ayın başında imtiyazlı hisse temettüsü ödemesi için 32 Bitcoin sattığını açıklaması, piyasada Saylor'ın asla satmayacağı varsayımına dayanan bir talebin varlığını gözler önüne serdi. ETF çıkışları da baskıyı sürdürüyor; ne Strategy meselesi ne de kurumsal talep dinamiği bir barış anlaşmasıyla çözülecek türden. Kurumsal akışların bu risk iştahı dalgasıyla birlikte dönüp dönmeyeceği önümüzdeki günlerde belli olacak.
ABD ÜFE 3,5 Yılın Zirvesine Çıktı: Bitcoin ve Altcoinler Nasıl Tepki Verdi?
ABD'de üretici fiyat enflasyonu Mayıs ayında beklentilerin üzerinde artarak Kasım 2022'den bu yana görülen en yüksek seviyeye çıktı. İran savaşının tetiklediği enerji fiyatı artışları enflasyonist baskıları derinleştirirken, Federal Rezerv'in (Fed) faiz politikasına ilişkin belirsizlik piyasalarda temkinli bir hava yaratmaya devam ediyor. Kripto piyasaları ise bu tablo karşısında belirgin bir yön tutturamadan yatay seyrini sürdürüyor.ÜFE verileri beklentileri aştıABD Çalışma İstatistikleri Bürosu'nun 11 Haziran'da açıkladığı verilere göre Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) Mayıs ayında aylık bazda yüzde 1,1 oranında yükseldi. Piyasanın beklentisi yüzde 0,7'ydi; bir önceki ay ise yüzde 1,4 olarak kayıtlara geçmişti. Yıllık bazda ÜFE yüzde 6,5'e ulaşarak yüzde 6,4'lük tahminlerin üzerine çıktı ve yüzde 6,0 olan nisan verisini de geride bıraktı.Enerji ve gıda fiyatlarını dışarıda bırakan çekirdek ÜFE ise daha ılımlı bir tablo çizdi. Çekirdek endeks aylık yüzde 0,4 artışla yüzde 0,5'lik beklentinin altında kalırken, yıllık bazda yüzde 4,9 ile yüzde 5,4'lük tahminleri belirgin biçimde ıskaladı. The Kobeissi Letter'in aktardığı verilere göre manşet ÜFE, pandemi döneminin teşvik paketlerinin piyasalara sürüldüğü dönemlere denk gelen seviyelere geri döndü.Bir gün önce açıklanan tüketici fiyat enflasyonu da geçen üç yılın en hızlı artışını kaydetmişti; ancak çekirdek TÜFE tahminlerin altında kalmıştı. ÜFE rakamları bu tabloyu büyük ölçüde doğrular nitelikte: genel fiyat baskıları güçlü, ancak enerji dışı bileşenler görece kontrollü seyrediyor.İran savaşı denklemin merkezindePiyasaların odağındaki en kritik değişken, ABD-İran arasındaki askeri gerilimin petrol fiyatları üzerindeki etkisi. Çatışma ortamının sürmesi ham petrol fiyatlarını yukarı iterken bu durum enerji bileşenli enflasyonu besliyor ve Fed'in faiz indirim takvimine ilişkin beklentileri geri itiyor. Merkez bankasının faiz kararlarında doğrudan gözettiği verilerden biri olan ÜFE'nin beklenti üzerinde gelmesi, piyasalarda "Fed daha uzun süre sıkı kalabilir" senaryosunu güçlendirdi.Fed'in bu yıl içinde faiz indireceğine dair umutlar zaten oldukça zayıflamış durumdaydı; bu verilerle birlikte söz konusu beklentiler daha da geriledi. Vadeli fiyatlamalara bakıldığında, yatırımcıların büyük çoğunluğunun en erken Eylül toplantısına kadar herhangi bir indirim öngörmediği görülüyor.Bitcoin 62 bin dolar bandında, piyasalar yatayMakro belirsizliğin derinleştiği bu ortamda kripto piyasaları da net bir yön çizemiyor. Bitcoin, haftalardır süren sert düşüşün ardından 61.000 ila 63.000 dolar aralığında sıkışmış durumda. Verilerin açıklandığı saatlerde BTC, 24 saatlik bazda yüzde 1,77 artışla 62.719 dolar seviyesinde işlem görüyordu. 24 saatlik işlem aralığı 61.101 ile 63.139 dolar olarak şekillendi; piyasa değeri ise yaklaşık 1,25 trilyon dolar. Birincil altcoinler benzer bir temkinli seyri paylaştı. Ethereum son bir günde yüzde 0,17 artışla 1.643 dolar düzeyinde sabit kalırken, BNB yüzde 1,75 yükselişle 597 dolar civarında seyretti. XRP, Solana ve Dogecoin ise yüzde 5-7 aralığındaki haftalık kayıplarını henüz telafi edemedi. Hyperliquid (HYPE) son yedi günde yüzde 17,57 gerilemiş olmasıyla negatif ayrışan varlıklar arasında öne çıktı.Gözler Haziran toplantısındaAnalistlerin gözü şimdi Fed'in Haziran toplantısına çevrilmiş durumda. Hem TÜFE hem ÜFE verilerinin aynı hafta içinde sürpriz yapması, merkez bankasının sıkı para politikasını sürdürme gerekçesini pekiştiriyor. Bu tablonun riskli varlıklar üzerindeki baskıyı uzatması kuvvetle muhtemel; kripto piyasaları da bu süreçten bağımsız değil.
ABD’de Enflasyon 3 Yılın Zirvesinde: Bitcoin Baskı Altında
ABD'de tüketici fiyatları Mayıs ayında yıllık bazda yüzde 4,2 arttı. Bu, 2023'ten bu yana kaydedilen en yüksek enflasyon oranı. Fed'in para politikası açısından zaten karmaşık bir dönemden geçilirken gelen bu veri, yıl içinde en az bir faiz artışı beklentisini daha da güçlendirdi. Kripto piyasaları da sonuçlara temkinli karşılık verdi.Enflasyon beklentiyle örtüştü, ama tablo rahatlatıcı değilABD Çalışma İstatistikleri Bürosu'nun Çarşamba günü açıkladığı verilere göre Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE), Mayıs'ta bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 4,2 yükseldi. Sonuç ekonomistlerin beklentisiyle örtüşüyor ve üst üste üçüncü ay ivmelenen bir enflasyon tablosunu teyit ediyor. Aylık bazda ise fiyatlar yüzde 0,5 arttı; bu artışın temel sürücüsü enerji maliyetleri oldu.Gıda ve enerji gibi volatil kalemleri dışarıda bırakan çekirdek enflasyon yıllık yüzde 2,9 ile beklentilere paralel geldi. Aylık çekirdek enflasyon ise yüzde 0,2 ile piyasanın öngördüğü yüzde 0,3'ün hafif altında kaldı. Bu kısmi yumuşama yatırımcılar tarafından küçük bir pozitif sinyal olarak okundu; ancak büyük resim değişmedi.Söz konusu artışın arka planında ABD ile İran arasındaki yeniden alevlenen gerilim yatıyor. Çatışma küresel petrol arzını sıkıştırdı, enerji fiyatları üzerindeki baskıyı artırdı ve Fed'in yıllarca süren "enflasyonu yüzde 2'ye indirme" çabalarını fiilen sekteye uğrattı.Fed'in yolu daha da daraldıÖlçüm, Fed Başkanı Kevin Warsh döneminde açıklanan ilk ciddi enflasyon verisi. Önceki başkan Jerome Powell, Trump yönetiminin sürekli faiz indirimi baskısına direnmişti. Merkez bankası politika faizini 2026 boyunca yüzde 3,5-3,75 aralığında sabit tuttu. Warsh cephesinde ise sinyaller farklı bir yöne işaret ediyor: CME FedWatch verilerine göre piyasalar şu an yıl sonuna kadar en az bir faiz artışını fiyatlıyor. Yılın başında gündemdeki senaryo üç faiz indirimine dayanıyordu.Theo platformunun baş yatırım sorumlusu Iggy Ioppe durumu şöyle özetledi: "Bitcoin açısından değerlendirirken, beklentiyle örtüşen bir enflasyon verisi temiz bir katalizör olmaz. Likidite beklentilerini baskılı tutar ve risk varlıklarının yeni bir güvercin etkisiyle değil, pozisyon yönetimiyle işlem görmeye devam etmesi anlamına gelir."Faiz baskısının kripto üzerindeki etkisi doğrudan. Faizler yükseldikçe nakit ve ABD Hazine bonolarının getirisi çekici hale geliyor; getiri sunmayan Bitcoin ve altın gibi varlıklar ise cazibesini yitiriyor.Bitcoin toparlanmaya çalışıyorHaberin yayımlandığı sırada Bitcoin, grafikte görüldüğü üzere 61.295 dolar seviyesinde işlem görüyordu ve son 24 saatte yüzde 2,19 değer kaybetmişti. Enflasyon verisinin ardından fiyat 61.000 dolardan yaklaşık 61.750 dolara çıktı, ardından 62.000 dolar bandına tutundu. Söz konusu toparlanma, güçlü istihdam verileriyle tetiklenen geçen hafta Cuma'nın satış dalgasından sonra devam eden genel bir yükselişin parçası. Haftalık tabloya bakıldığında tablo daha sert: BTC son yedi günde yüzde 8,67 geriledi. Son 30 günlük kayıp ise yüzde 24,35'e ulaşıyor; bu nedenle mevcut toparlanmanın gerçek bir kırılım mı yoksa geçici bir rahatlama mı olduğu tartışmalı.Ethereum 1.650 dolar, XRP 1,12 dolar, Solana ise 65 dolar seviyesine çıktı. XRP 24 saatlik bazda hâlâ yüzde 1,6 ekside kalırken Ethereum ve Solana artıya döndü.
AB'den Rusya'ya 21. Yaptırım Paketi: Kripto Kısıtlamaları Genişliyor
Avrupa Komisyonu, Rusya'ya yönelik 21. yaptırım paketini açıkladı. Paket kapsamında Rusya'nın yaptırımlardan kaçmasına yardımcı olan kripto platformlarına barındıran ülkelere yönelik tam kapsamlı bir yasak seçeneği de masaya yatırılıyor.Avrupa Birliği'nin yürütme organı Avrupa Komisyonu'nun Başkanı Ursula von der Leyen, Salı günü yaptığı açıklamada Rusya'yı hedef alan 21. yaptırım paketini duyurdu. Paket, finansal sektör ve kripto kısıtlamaları dahil birçok kritik alanda yeni tedbirler içeriyor.Açıklamaya göre Komisyon, yaptırım uygulanan Rus kurum ve bireylere hizmet verdiği belirlenen 20 AB dışı kuruluşa yönelik işlem yasağını genişletmeyi planlıyor. Bu listeye bankalar, kripto platformları ve petrol tüccarları dahil.Paketteki en dikkat çekici unsur ise ülke bazlı yasak seçeneği. Von der Leyen, Komisyon'un AB dışındaki ülkelerden sunulan kripto hizmetlerine tam kapsamlı bir yasak getirebileceğini açıkladı. Bu önlem; Rusya'nın yaptırımları delmesine olanak tanıyan platformlara ev sahipliği yapan ülkeler için de geçerli olacak. "Bu, söz konusu platformlara ev sahipliği yapan ülkeler için güçlü bir caydırıcı etki yaratacak" dedi von der Leyen. AB'nin bu yıl başlarında Rusya ile kripto işlemlerine genel bir yasak getirmeyi değerlendirdiği daha önce basına yansımıştı.Rakamlar tabloyu ortaya koyuyorYeni yaptırım paketi boşa hazırlanmadı. Paketin arka planına bakıldığında rakamlar tabloyu net ortaya koyuyor. Blockchain analiz şirketi Chainalysis'e göre yasadışı kripto adreslerine gelen toplam işlem hacmi 2025 yılında 154 milyar dolara ulaştı. Rusya bağlantılı işlemler ise devlet destekli kripto faaliyetlerinin önemli bir bölümünü oluşturuyor. Rubleden destek alan stablecoin A7A5'in 93,3 milyar dolarlık işlem hacmi de bu tabloyu somut biçimde özetliyor.Şubat ayında ise blockchain araştırma şirketi Elliptic, geleneksel bankacılık denetiminin dışında kalan finansal kanallar üzerinden Rusya'nın yaptırımları delmesini kolaylaştırdığını tespit ettiği beş kripto borsasını kamuoyuyla paylaştı. Söz konusu borsalar, kapatılan Garantex'in boşluğunu doldurur nitelikte.Geçen ay ise İngiltere Finansal Davranış Otoritesi (FCA), eski adıyla Huobi Global olarak bilinen HTX'i Rus hükümetine destek sağladığı gerekçesiyle yaptırım listesine ekledi.Öte yandan Rusya, Temmuz 2025'te yürürlüğe girmesi beklenen kapsamlı bir kripto düzenleme çerçevesi hazırladığını açıkladı. Bu çerçeve, lisanslı yurt içi ticaret platformlarının kurulmasını öngörüyor.Enerji ve ticarette de kısıtlamalar derinleşiyorPaketin kapsamı kripto sektörüyle sınırlı değil. Petrol tankerlerini ve Rus balıkçı firmalarını, ilk kez olarak, kara listesine ekleyen tedbirlerle Rusya'nın enerji ve dış ticaret gelirleri de hedef alınıyor. Von der Leyen, açıklamasında "Yaptırımlarımız ısırmayı ve derinlemesine kesmeyi sürdürüyor. Rusya'nın savaş ekonomisinin temellerini zayıflatıyoruz" dedi.
