Ethereum’un ikinci katman ölçeklendirme çözümlerinden biri olan Starknet, blockchain üzerinde gizliliği artırmayı hedefleyen yeni bir teknoloji üzerinde çalışıyor. StarkWare tarafından geliştirilen ve STRK20 adı verilen yeni çerçeve, geliştiricilerin gizlilik özellikleri barındıran stablecoin’ler ve diğer dijital varlıkları piyasaya sürmesine olanak tanımayı amaçlıyor.
Yeni sistem, kullanıcı işlemlerini varsayılan olarak gizli hale getirirken, gerekli durumlarda düzenleyici kurumların belirli verilere erişebilmesini sağlayan bir yapı sunmayı hedefliyor. Böylece blokzincir gizliliği ile regülasyon uyumluluğu arasında bir denge kurulması planlanıyor.
Token seviyesinde gizlilik dönemi
StarkWare tarafından geliştirilen STRK20 çerçevesinin bu yıl içinde Starknet ağı üzerinde devreye alınması bekleniyor. Sistem, gizlilik özelliğini token sözleşmelerinin doğrudan içine entegre ederek çalışıyor.
Bu yaklaşım sayesinde işlemler, bakiyeler ve transfer detayları kamuya açık blokzincir verilerinden gizlenebiliyor. Ancak bu gizlilik, DeFi uygulamalarıyla uyumluluğu ortadan kaldırmıyor. StarkWare’e göre STRK20, Ethereum’daki en yaygın token standardı olan ERC-20 varlıklarıyla da uyumlu şekilde çalışabilecek.
Şirket tarafından yapılan açıklamada, söz konusu teknolojinin Ethereum ve ERC-20 tabanlı varlıkların gizlilik özelliklerinden yararlanmasına imkan tanıyacağı ifade edildi. Bu sayede özel DeFi işlemleri gibi yeni kullanım alanlarının ortaya çıkması bekleniyor.
Ek altyapı gerektirmiyor
Geliştiricilerin verdiği bilgilere göre STRK20 sistemi, ek bir altyapı kurulmasını gerektirmiyor. Gizlilik özelliği doğrudan token seviyesine yerleştirildiği için uygulamalar mevcut Starknet ekosistemi üzerinde çalışmaya devam edebiliyor.
Teknik hedefler de oldukça iddialı. StarkWare, sistem üzerinden gerçekleştirilen işlemlerin beş saniyenin altında sonuçlanmasını ve işlem maliyetlerinin 0,20 doların altında kalmasını hedefliyor. Bu performans seviyesinin, gizlilik özelliklerini finansal uygulamalar için daha kullanışlı hale getireceği düşünülüyor.
StarkWare CEO’su ve Zcash’in kurucu ortaklarından Eli Ben-Sasson, söz konusu teknolojinin özellikle kurumsal yatırımcıların stablecoin kullanımını hızlandırabileceğini belirtti. Ben-Sasson’a göre bu yapı, transferler, takas işlemleri, staking faaliyetleri ve diğer DeFi aktivitelerinde gizliliği artırarak kurumsal benimsenmeyi önemli ölçüde hızlandırabilir.
DeFi gizliliği ile düzenleme uyumluluğu arasında denge
STRK20 çerçevesi, gizliliği token sözleşmelerine entegre ederek çalışıyor. Bu sayede işlem gönderen adres, alıcı adres, transfer edilen token türü ve miktar gibi veriler kamuya açık blokzincir kayıtlarında görünmez hale geliyor.
Önemli bir fark ise sistemin klasik gizlilik araçlarından ayrılması. Starknet’in çözümü, kripto mikserleri gibi harici araçlara dayanmak yerine gizliliği doğrudan token seviyesinde sunuyor. Bu sayede varlıkların farklı havuzlara bölünmesi veya likiditenin parçalanması gibi sorunların da önüne geçilmesi hedefleniyor.
Ben-Sasson, gizliliğin DeFi ekosisteminde sonradan eklenen bir özellik olmaması gerektiğini belirterek, STRK20’nin geliştiricilere “gizliliği token seviyesinde sunan hazır bir altyapı” sağlayacağını ifade etti. Ona göre bu model, kullanıcıların alışık olduğu DeFi deneyimini korurken işlemlerin anonim kalmasına imkan tanıyor.
Regülasyon için “viewing key” sistemi
Yeni çerçeve yalnızca gizlilik sağlamayı değil, aynı zamanda düzenleyici gereklilikleri de karşılamayı hedefliyor. Bu amaçla sistemde “viewing key” adı verilen özel erişim anahtarları bulunuyor.
Bu anahtarlar sayesinde yetkili kurumlar, mahkeme kararı veya yasal gereklilik durumunda belirli işlemlerin detaylarına erişebiliyor. Böylece işlemler kamuya kapalı kalırken, gerektiğinde düzenleyici denetim yapılabilmesi mümkün oluyor.
Stablecoin ve kurumsal kullanım senaryoları
STRK20 çerçevesinin özellikle gizlilik odaklı stablecoin projeleri için önemli fırsatlar yaratabileceği düşünülüyor. Bu tür stablecoin’ler, kullanıcıları front-running gibi risklere karşı korurken aynı zamanda denetlenebilir yapıda kalabiliyor.
Bunun yanında kurumsal ödeme sistemleri de önemli bir kullanım alanı olarak görülüyor. Şirketler, çalışan maaşları veya ödeme akışları gibi hassas finansal verilerin blokzincirde açık şekilde görünmesini istemeyebiliyor. STRK20 bu verilerin gizlenmesine yardımcı olabilir.
Kurumsal DeFi işlemlerinde de benzer bir ihtiyaç bulunuyor. Büyük yatırımcılar veya finans kuruluşları, işlem stratejilerinin blokzincir üzerinde herkese açık olmasını istemeyebiliyor.
Geliştirilen gizlilik teknolojisinin Starknet’in yakın zamanda duyurduğu strkBTC adlı Bitcoin tabanlı varlık için de kullanılabileceği belirtiliyor. Bu varlık, Bitcoin sahiplerinin DeFi uygulamalarına katılmasını sağlarken bakiyelerin ve transferlerin gizli kalmasına imkân tanımayı hedefliyor.
Starknet ekibi, bu tür çözümlerle Bitcoin’in merkeziyetsiz finans ekosistemindeki rolünü genişletmeyi planlıyor. Gizlilik özelliklerinin DeFi kullanımını daha cazip hale getirebileceği düşünülüyor.
Gelişmenin ardından StarkNet coini STRK fiyatında gözle görülebilecek bir değişim olmadı:
