İsviçre Finansal Piyasalar Denetleme Kurumu (FINMA), bireysel yatırımcılara yönelik ilk spot Bitcoin ETF’sini onayladı. Karar, İsviçre yatırım fonu kuralları kapsamında doğrudan Bitcoin yatırımı yapan bir fonun önünü açıyor. Böylece ülkedeki kripto yatırım ürünlerine yeni bir seçenek katılıyor.
FINMA, kararı 20 Ekim Salı günü duyurdu. Kurum, Bitcoin’in işlem geçmişini ve yüksek işlem hacmini değerlendirerek portföy çeşitlendirme kurallarında istisna tanıdı. Diğer fon sağlayıcıları da benzer ürünler için başvuru yaptı veya başvuru planlarını açıkladı.
Ancak onay alan fonun adı ve ihraççısı henüz netlik kazanmadı. The Block’a göre bir FINMA sözcüsü, kurumun şirketlere özel bilgi paylaşmadığını belirtti. Bu nedenle açıklama, ürünün hangi sağlayıcı üzerinden yatırımcılara ulaşacağını göstermiyor.
FINMA, Bitcoin için çeşitlendirme istisnası tanıdı
Yeni ETF, İsviçre hukukunda özel risk taşıyan “alternatif yatırımlar için diğer fonlar” kategorisine giriyor. Bu sınıflandırma, ürünün tabi olduğu yatırım fonu çerçevesini belirliyor. Fon, varlıklarını doğrudan Bitcoin’e yönlendirebilecek.
Yatırım fonlarında çeşitlendirme kuralları, portföyün tek bir varlığa yoğunlaşmasını sınırlamayı amaçlıyor. FINMA ise Bitcoin ETF’si için bu kurallara istisna getirdi. Kurum, gerekçesinde Bitcoin’in diğer kripto varlıkların çoğuna kıyasla daha uzun işlem geçmişini vurguladı.
Bitcoin’in yüksek işlem hacmi de değerlendirmede önemli rol oynadı. Böylece FINMA, tek varlığa odaklanan bu fon yapısına izin verdi. Bununla birlikte kurum, kararın Bitcoin yatırımlarındaki riskleri ortadan kaldırmadığını özellikle belirtti.
Diğer sağlayıcıların başvuruları, İsviçre’de spot Bitcoin ETF’lerine yönelik ürün geliştirme çalışmalarının sürdüğünü gösteriyor. Ancak açıklama, bu başvurular için herhangi bir onay takvimi sunmuyor. İlk karar da diğer ürünlerin otomatik olarak onay alacağı anlamına gelmiyor.
Mevcut Bitcoin ürünlerinden farkı ne?
İsviçreli yatırımcılar, borsada işlem gören kripto ürünlerine uzun süredir erişebiliyor. SIX İsviçre Borsası, yıllardır Bitcoin bağlantılı borsa yatırım ürünlerine (ETP) ev sahipliği yapıyor. Bitcoin ve Ether içeren bir ürün de 2019’da borsaya katılmıştı.
Yeni onayın önemi, yatırım aracının hukuki yapısından kaynaklanıyor. Mevcut İsviçre Bitcoin ETP’leri, borçlanma aracı niteliği taşıyor. FINMA’nın onayladığı yeni ETF ise İsviçre yatırım fonu mevzuatı kapsamında yer alıyor.
Dolayısıyla iki ürün grubu, Bitcoin’e borsa üzerinden erişim sağlasa da farklı hukuki yapılara sahip. Yeni ETF’nin fon statüsü, saklama, operasyonel riskler ve yatırımcı bilgilendirmesine ilişkin kuralları beraberinde getiriyor. Bu ayrım, yatırımcıların ürünleri değerlendirirken incelemesi gereken temel başlıklar arasında bulunuyor.
FINMA, 2021’de de bir kripto yatırım fonuna izin vermişti. Ancak o fon, nitelikli yatırımcıları hedefliyordu. Son karar ise bireysel yatırımcılara yönelik doğrudan Bitcoin yatırımı yapan ETF yapısını kapsıyor.
Saklama ve yatırımcı bilgilendirmesi öne çıkıyor
FINMA, yeni ürünle birlikte kripto yatırımlarının operasyonel risklerine de dikkat çekti. Kurumun ocak ayında yayımladığı rehber, kripto varlıkların saklanmasına ilişkin riskleri ele alıyordu. Denetime tabi kuruluşların bu riskleri azaltacak önlemler alması gerekiyor.
Fon belgelerinin de yatırımcılara riskleri açık biçimde anlatması şart. Böylece yatırımcılar, ürünün yapısını ve karşılaşabilecekleri kayıpları yatırım öncesinde değerlendirebilecek. ETF’nin satışı sırasında İsviçre Finansal Hizmetler Yasası’nın davranış kuralları da geçerli olacak.
Bu çerçeve, yalnızca Bitcoin fiyatındaki değişimleri kapsamıyor. Varlıkların saklanması ve fon faaliyetlerinin yürütülmesi de düzenleyici değerlendirmenin parçasını oluşturuyor. FINMA, kuruluşlardan bu alanlardaki riskleri yönetmelerini ve yatırımcılarla açıkça paylaşmalarını istiyor.
Kurum ayrıca Bitcoin’in yüksek fiyat volatilitesini koruduğunu hatırlattı. Yatırımcılar, ETF üzerinden yatırım yaptıklarında da paralarının önemli bölümünü kaybedebilir. Düzenleyici onay, ürünün belirli koşulları karşıladığını gösterirken getiri veya sermaye koruması sağlamıyor.
Yeni karar, İsviçre’de bireysel yatırımcılara yönelik Bitcoin fonlarının gelişiminde yeni bir aşama açıyor. Piyasadaki diğer başvurular da benzer ürünlerin gündemde kalacağını gösteriyor. Bununla birlikte ilk fonun sağlayıcısı ve yatırımcılara sunuluşuna ilişkin ayrıntılar belirsizliğini koruyor.
