Avustralya’da kripto türev işlemleri sunan Binance birimi, düzenleyici ihlaller nedeniyle ağır bir yaptırımla karşı karşıya kaldı. Federal Mahkeme, şirketin yerel müşteri tabanının büyük bölümünü yanlış sınıflandırdığı gerekçesiyle 10 milyon Avustralya doları (yaklaşık 6,9 milyon dolar) ceza ödemesine hükmetti. Kararın merkezinde, bireysel yatırımcıların “toptan yatırımcı” olarak gösterilmesi ve bu sayede yüksek riskli ürünlere erişim sağlanması yer aldı.
Mahkeme sürecinde ortaya konan bulgulara göre, Binance Australia Derivatives, dokuz aylık bir dönem boyunca müşterilerinin %85’inden fazlasını hatalı şekilde sınıflandırdı. Bu durum, toplamda 524 bireysel yatırımcının normalde erişememesi gereken karmaşık ve yüksek riskli kripto türev ürünlerine yönlendirilmesine yol açtı. Avustralya Menkul Kıymetler ve Yatırımlar Komisyonu (ASIC), bu süreçte yatırımcıların yaklaşık 8,66 milyon Avustralya doları zarar ettiğini, ayrıca 3,9 milyon dolarlık işlem ücreti ödediğini açıkladı.
Söz konusu ihlal yalnızca teknik bir hata olarak değerlendirilmedi. ASIC Başkanı Joe Longo, yapılan açıklamada bu durumun doğrudan yatırımcı kayıplarına yol açtığını ve temel tüketici koruma mekanizmalarının devre dışı bırakıldığını vurguladı. Longo’ya göre, şirketin eksik uyum süreçleri ve yetersiz denetim mekanizmaları, yüzlerce yatırımcının ciddi risklere maruz kalmasına neden oldu.
Uyum süreçlerindeki açıklar dikkat çekti
Mahkemeye sunulan belgelerde, Binance’in müşteri kabul ve sınıflandırma süreçlerinde ciddi eksiklikler olduğu belirtildi. Özellikle yatırımcıların “nitelikli yatırımcı” statüsüne geçebilmek için girdikleri çoktan seçmeli testleri sınırsız sayıda tekrar edebildiği ortaya çıktı. Bu durum, sistemin suistimal edilmesine açık hale gelmesine neden oldu.
Bunun yanı sıra, üst düzey uyum ekiplerinin müşteri başvurularını ve sunulan belgeleri yeterince denetlemediği de kabul edildi. Bu zafiyetler, yanlış sınıflandırmaların sistematik bir sorun haline gelmesine yol açtı. Şirket, söz konusu ihlallerin tamamını kabul ederken, çalışan eğitimlerinin de yetersiz olduğunu itiraf etti.
Binance Australia Derivatives, Avustralya’da Oztures Trading Pty Ltd adıyla faaliyet gösteriyordu. Şirketin Avustralya Finansal Hizmetler (AFS) lisansı ise Nisan 2023’te, düzenleyici incelemelerin ardından kendi talebiyle iptal edildi. Bu gelişme, ülkedeki operasyonların fiilen sonlanmasına neden olmuştu.
Tazminat ve ek yaptırımlar süreci derinleştiriyor
2023 yılında ASIC gözetiminde, hatalı sınıflandırmadan etkilenen yatırımcılara toplam 13,1 milyon Avustralya doları tutarında tazminat ödenmişti. Federal Mahkeme tarafından verilen 10 milyon dolarlık ceza ise bu tutara ek olarak uygulandı. Böylece Binance’in Avustralya’daki bu süreçten kaynaklanan toplam mali yükü önemli ölçüde artmış oldu.
Yanlış sınıflandırılan 524 müşterinin büyük kısmı “sofistike yatırımcı” kategorisine dahil edilirken, bazıları bireysel varlık testleri veya profesyonel yatırımcı kriterleri kapsamında hatalı şekilde değerlendirilmişti. Düzenleyici kurum, bu sınıflandırmaların çoğunun yeterli belgeye dayanmadığını belirtti.
Mahkeme ayrıca Binance’in, perakende yatırımcılara ürün bilgilendirme dokümanı sunmaması, hedef pazar belirlemesi yapmaması, etkin bir iç uyuşmazlık çözüm sistemi kurmaması ve finansal hizmetleri adil ve şeffaf şekilde sunmaması gibi bir dizi ihlalde bulunduğunu da tespit etti. Şirketin ayrıca lisans koşullarına uymadığı ve çalışanlarını yeterince eğitmediği ifade edildi.
Şirketin daha önce ABD Adalet Bakanlığı ile 4,3 milyar dolarlık bir uzlaşmaya vardığı ve kurucusu Changpeng Zhao’nun Banka Gizliliği Yasası’nı ihlal etmekten suçunu kabul ettiği de hatırlanmalı.
