Polonya’da milletvekilleri, Avrupa Birliği’nin kripto varlık düzenlemesi MiCA’yı ülke hukukuna taşıyan yasa tasarısını kabul etti. Reuters’ın aktardığı bilgilere göre hükümet destekli tasarı, cuma günü parlamentodan geçerken, ülkedeki dijital varlık piyasası için beklenen yasal çerçeve de son aşamaya yaklaştı.
Düzenleme, Polonya’nın temmuz ayına kadar yerine getirmesi gereken uyum sürecinin önemli bir parçası olarak görülüyor. Ülkenin finansal denetim otoritesine göre Polonya bu adımı zamanında atmazsa, yerel kripto şirketleri ülkede kripto varlık hizmeti sunma yetkilerini kaybetme riskiyle karşı karşıya kalabilir.
Yasanın kabulü, Polonya’da kripto piyasasına yönelik baskının arttığı bir döneme denk geldi. Ülkede savcılar, Polonya’nın en büyük dijital varlık borsası olarak bilinen Zondacrypto hakkında dolandırıcılık soruşturması yürütüyor. Soruşturma kapsamında binlerce kullanıcının fonlarına erişemediği, toplam kaybın ise 350 milyon zlotiyi, yani yaklaşık 95,93 milyon doları aştığı belirtiliyor.
Zondacrypto soruşturması siyasi tartışmayı büyüttü
Zondacrypto dosyası, ülkede yalnızca finansal denetim meselesi olarak ele alınmıyor. Soruşturma aynı zamanda Varşova’daki siyasi gerilimi de artırmış durumda. Polonya Başbakanı Donald Tusk, nisan ayında yaptığı açıklamada borsayla bağlantılı süreçlerde Rus mafyası parası ve Rus gizli servislerinin rol oynadığını öne sürmüştü.
Tusk, bu ay başında hükümet toplantısında güvenlik servislerinden aldığı bilgilere atıf yaparak benzer bir değerlendirmeyi yineledi. Başbakan, Zondacrypto borsasının organize edilmesinde “Rus mafyası ve onun parasının” yer aldığını söyledi. Bu açıklamalar, kripto düzenlemesinin yalnızca yatırımcı koruması değil, ulusal güvenlik ve kara para aklama riskleri açısından da tartışıldığını gösterdi.
Ancak bu iddialar soruşturma sürecinin parçası olarak değerlendiriliyor. Borsa hakkındaki hukuki süreç devam ederken, kullanıcı kayıpları ve para çekme sorunları Polonya’da kripto şirketlerine yönelik daha sıkı denetim çağrılarını güçlendirdi.
MiCA uyumu için takvim daralıyor
Avrupa Birliği’nin MiCA düzenlemesi, kripto varlık ihraç eden şirketler ve kripto hizmet sağlayıcıları için ortak kurallar getiriyor. Bu çerçeve, lisanslama, denetim, tüketici koruması, şeffaflık ve piyasa bütünlüğü gibi alanlarda AB genelinde daha standart bir yapı kurmayı amaçlıyor.
Polonya’nın kabul ettiği yasa da bu düzenlemeyi yerel mevzuata uyarlamayı hedefliyor. Böylece ülkedeki kripto şirketlerinin hangi kurallar altında faaliyet göstereceği, denetim kurumlarının hangi yetkilere sahip olacağı ve ihlallerde hangi yaptırımların uygulanacağı daha net hale gelecek.
Tasarıda denetimlerin engellenmesi durumunda yüksek para cezaları da yer alıyor. Hükümetin hazırladığı metne göre bu tür ihlaller için azami ceza 25 milyon zloty, yani yaklaşık 6,9 milyon dolar olarak belirlendi. Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki’nin sunduğu alternatif metinde ise bu ceza 20 milyon zloty, yaklaşık 5,5 milyon dolar seviyesinde tutuluyordu.
Siyasi belirsizlik tamamen bitmiş değil
Buna rağmen yasanın önündeki siyasi riskler tamamen ortadan kalkmış değil. Cumhurbaşkanı Nawrocki, daha önce Tusk hükümetinin desteklediği iki kripto düzenleme tasarısını veto etmişti. Nawrocki, bu tekliflerin kripto şirketleri üzerinde aşırı yük oluşturduğunu ve firmaları Polonya dışına itebileceğini savunmuştu.
Cuma günü kabul edilen hükümet tasarısı, Sejm’de 12 Mayıs Salı günü görüşülmeye başlanan dört farklı kripto varlık teklifinden biriydi. Diğer tekliflerin Nawrocki, Polonya 2050 Partisi ve Konfederasyon Partisi tarafından sunulduğu belirtildi.
Ayrıca Hukuk ve Adalet Partisi’nden dört milletvekilinin sunduğu ayrı bir öneri, Polonya’da kripto varlık faaliyetlerinin tamamen yasaklanmasını hedefliyor. Ancak Sejm Başkanı Włodzimierz Czarzasty, bu yasak teklifinin ancak dört ana düzenleme tasarısı üzerindeki çalışmalar tamamlandıktan sonra ele alınacağını söyledi.
Polonya’da kripto piyasası için yeni dönem
Polonya’nın MiCA uyum süreci, Avrupa’da kripto sektörünün daha düzenli bir zemine çekildiği geniş dönüşümün parçası olarak öne çıkıyor. Zondacrypto soruşturması ise bu sürecin ülke içinde neden daha acil görüldüğünü ortaya koydu.
Yasa, kripto şirketleri için daha net kurallar getirebilir, ancak sektör üzerindeki uyum maliyetlerini de artırabilir. Bu nedenle Polonya’daki tartışma iki ana eksende ilerliyor: Kullanıcıların korunması ve yasa dışı finansman risklerinin azaltılması bir tarafta, yenilikçi şirketlerin ülkeden ayrılma ihtimali diğer tarafta yer alıyor.
