Vadeli işlem borsası CME Group, SEC'den Nasdaq PHLX'in nakit uzlaşmalı Bitcoin endeks opsiyonlarına verdiği koşullu onayı geri almasını istedi. Gerekçe basit: CME'ye göre bu sözleşmeler tamamen CFTC'nin işi, SEC'in değil.
SEC, 29 Temmuz'da CME'nin itirazını kabul etti ve konu tam kurulda görüşülene kadar onayı askıya aldı. Onaya destek ya da itiraz niteliğindeki yazılı görüşler için son tarih 24 Ağustos. Kararda komisyon üyelerinin CME'nin argümanlarını nasıl karşıladığına dair hiçbir işaret yok, yani şu an için ortada gerçek bir belirsizlik var.
Yetki tartışması nereden çıktı?
Nasdaq, bu opsiyonlara dair planlarını 2024'te CF Benchmarks ile birlikte açıklamıştı. Spot bitcoin ETF'leri üzerine kurulu mevcut opsiyonlardan farkı şu: o opsiyonların dayanağı menkul kıymet, Nasdaq'ınki ise doğrudan Bitcoin’i izleyen bir endeks. İşte tartışma tam da burada başlıyor.
SEC'in Ticaret ve Piyasalar Bölümü, başvuruyu 22 Mayıs'ta devredilmiş yetkisiyle onaylamıştı, fakat Nasdaq işlemlere başlamadan önce CFTC'den ayrı muafiyetler almak zorundaydı. Bu muafiyetler hayata geçseydi, Nasdaq PHLX (eski adıyla Philadelphia Stock Exchange) sözleşmeleri hem SEC hem CFTC gözetiminde sunabilecek, Options Clearing Corporation da CFTC'ye bağlı bir takas kuruluşu olarak ayrıca kayıt yaptırmadan bu ürünleri takas edebilecekti.
CME'nin itirazının temelinde şu argüman var: Bitcoin, menkul kıymet sayılmayan bir emtia. Dolayısıyla değerine doğrudan bağlı bir opsiyon da menkul kıymete dayalı bir türev değil, tanım gereği bir emtia opsiyon swap'ı oluyor. CME'ye göre bu tür ürünler üzerindeki denetim yetkisi Dodd-Frank Yasası uyarınca yalnızca CFTC'ye ait, SEC'in bu alana girme yetkisi yok.
CME'nin dilekçesinde asıl dikkat çeken nokta ise şu: CFTC'nin verdiği bir muafiyet, yetkiyi SEC'e devretmiş sayılamaz. Yani Nasdaq'ın ihtiyaç duyduğu türden bir CFTC muafiyeti, SEC'e "bu ürünü siz de denetleyebilirsiniz" demek anlamına gelmiyor. CME'ye göre iki kurum arasındaki yetki paylaşımı bu şekilde, idari bir muafiyet kararıyla değiştirilemez. Şirket ayrıca SEC'in kendi başına, sırf bir borsada işlem göreceği için, menkul kıymetle hiçbir bağlantısı olmayan bir ürün üzerinde gözetim kurabileceğini iddia edemeyeceğini savunuyor. Zira yetki, ürünün niteliğinden gelir, işlem gördüğü platformdan değil.
Şirket ayrıca Ticaret ve Piyasalar Bölümü'nün kendi yetkisini aştığını, Dodd-Frank Yasası'nın 717. maddesini alışılmadık bir biçimde yorumladığını öne sürdü. Kuruldan onayı tamamen iptal etmesini istedi ve dikkat çekici bir uyarıda bulundu: bu karar geçerse, borsalar başka menkul kıymet olmayan emtialara dayalı opsiyon veya vadeli işlemleri de SEC kuralları altında listeleyebilir.
CME'nin asıl derdi rekabet gibi görünüyor. Dilekçede, onayın Nasdaq'ın ürününü CME'nin kendi ürünleriyle doğrudan rekabete sokacağını ve borsa ile takas iş koluna yeni düzenleyici maliyetler getirebileceğini yazdı.
Sözleşme nasıl işleyecek?
QBTC koduyla işlem görmesi planlanan opsiyonlar, CME CF Bitcoin Real Time Index'in 100'e bölünmüş halini referans alacak. Endeks, uygun bitcoin-dolar piyasalarındaki emir defteri verileriyle her 200 milisaniyede bir güncelleniyor. Opsiyonlar Avrupa tipi, yani sadece vade sonunda kullanılabilecek, uzlaşma da bitcoin değil tamamen dolar üzerinden yapılacak.
Nihai uzlaşma değeri için CME CF Bitcoin Reference Rate New York Variant'ın 100'e bölünmüş hali kullanılacak. Günde bir kez hesaplanan bu gösterge, New York saatiyle 16.00'da kapanan bir saatlik pencerede gerçekleşen Bitcoin-dolar işlemlerine dayanıyor.
Nasdaq'ın savunması ise şu: spot Bitcoin ETF'i elinde tutanlar, ulusal bir borsada ve ETF pozisyonlarıyla aynı marj rejimi altında pozisyonlarını hedge edebilir ya da ayarlayabilir hale gelir.
